Dünyaca ünlü o fotoğraftaki ismin öyküsü ortaya çıktı

Hani bu fotoğrafı gördüğünüzde sorarsınız ya "kimdir acaba, yaşıyor mudur?" diye.1969'da Kapadokya'da çekilen 'Postacı' fotoğrafının hikayesi

+4
Haber albümü için resme tıklayın

 Artık var olmayan bir zaman, samimiyet, mütevazilik ve yalınlık...
Tüm bu duygular ve belki de daha fazlasına duyulan bir özlemin yarattığı melankoli hali.

Bill Ray'in Life dergisi için çektiği bu fotoğraf insanda nostaljik hisler uyandırıyor.

Tıpkı yine Life dergisi için çekilmiş, Times Meydanı'nda genç kızı öpen denizci fotoğrafı gibi. O ana, mekana ve zamana ait.

Fotoğrafçı Bill Ray de 1969 yılında Nevşehir'de çektiği ve ikonikleşen bu kareyi, "Bu tarihte bir andı. Yaptığım o anı yakalamaktı" diye anlatıyor.

Türkiye'de geniş kitleler, 50 yıl önce çekilen bu fotoğraftan sosyal medya aracılığı ile haberdar oldu.

1970 yılına ait olduğu sanılan fotoğraf ise aslında 1969 yılının Eylül ayında çekilmişti.

Amerikan Life dergisinin fotoğrafçısı olan Bill Ray ve muhabir Nadine Liber, 1969'da Paris'ten İstanbul'a geldi.

Onların 1 aylık Türkiye turunun sonucunda ortaya çıkardığı içerik, derginin 17 Nisan 1970 tarihli sayısında yayımlandı.

O özel dosyanın kapağında ise Türkiye'de yaklaşık 50 yıl sonra ünlenecek olan fotoğraf vardı.

Adının "Lokanta" olduğu sanılan o fotoğraf, fotoğrafçısı Bill Ray tarafından "Postacı" olarak adlandırılmıştı.

Bugün 83 yaşında olan Bill Ray, 50 sene önce çektiği kareyi "en iyi fotoğraflarından biri" olarak tanımlıyor.

New York'taki evinden BBC Türkçe'ye konuşan fotoğrafçı, 1969 yılının Eylül ayında çektiği karenin ve bir aylık yolculuğun hikayesini anlattı.

Bill Ray kimdir?

83 yaşındaki Bill Ray, ABD'nin Nebraska eyaletinin Omaha şehrinde doğdu.

9 yaşında fotoğrafçılığa merak saran Ray, 1953 yılında başladığı kariyerinde 50'den fazla kapak fotoğrafı çekti.

Ray; Rolleiflex, Leica, Linhof marka makinelerle 17 yaşında ilk profesyonel işine başlamadan önce fotoğraf çekmişti.

ABD başkanlarından, aralarında Marilyn Monroe ve Andy Warhol'un da olduğu birçok ünlü sanatçının da fotoğrafını çeken Ray, halen New York'ta Central Park'a bakan evinde yaşıyor.

Bu güzel karenin göbeğindeki o şık beyefendi; sanatıyla yurdunda tanınmak isterken fotoğrafıyla dünyaca tanınan ama kim olduğu bugüne kadar bilinmeyen Hasan Güven.

ABD'li ünlü fotoğrafçı Bill Ray, "Karşımda mükemmel bir adam vardı, tek yapmam gereken deklanşöre basmaktı" diyordu. Evet, o kısacık tanışmada doğru bir tespit yapmıştı.

Çünkü döneminin mükemmel bir simasıydı ve bugünkü ününü hak eden bir kişilikti, Hasan Güven.

J.F. Kennedy'nin doğum günü kutlamasında Marlyn Monroe'yu farklı bir açıdan çekebilmek için korumaları aşıp sahneye fırlaması ve amacına ulaşmasıyla tanınan, Newsweek'e, Life dergisine birçok fotoğraf veren Ray'in yolu 1969 yılında Türkiye'ye, Nevşehir'e düşer.

Nevşehir'in Kozaklı ilçesi Buruncuk köyünden Hasan Güven de o sırada şehirdedir. Mesleği postacılıktı. Mektup dağıtımı sırasında kullandığı sarı motosikleti ile dünyayı dolaşabileceğine inanan bir kişilikti.

En büyük merakı avcılıktı. Bu yönü nedeniyle başka illerden ya da yurtdışından gelen avcı kafilelerine mihmandarlık yapar. Bölgenin en iyi avcısıdır o zaman.

Nevşehir'de Kızılırmak kenarına kurulduğu için Sahil Lokantası adı verilen mekanda oturur. O sırada Bill Ray de aynı mekandadır.

Ünlü fotoğrafçı "Tarihte bir an, bir yer'' diye tanımladığı bu güzel kareyi de işte o anda çeker.

Çevresine ve dönemine göre farklı bir karakter

Hasan Güven dönemine ve çevresine göre farklı kişiliklerden biridir. Bir köyde doğmuştur ama hayalleri o köye sığmamıştır.

En dikkat çeken yönü sanatçı kişiliğiydi.

Divan sazı çalar, söyler hatta kendine ait türküleri olması da ozan yapardı onu biraz.

Her fırsatta İstanbul'a kaçar ve ilk durağı Unkapanı'ndaki plak şirketleri ya da sinema dünyasının kalbi Yeşilçam olurmuş.

Hatırlıyorum; kıyafetine çok özen gösteren, bunu bir iç yansıması olarak niteleyen, postacılıkta, tarladaki ve avcılık dışındaki zamanlarında mükemmel giyinen biriydi.

O anlarından birinde girmiş zaten kareye. Fotoğrafının çekilmesinin onun için çok önemli olduğundan ve mutluluğundan eminim.

Kendisi de bu fotoğrafı 17 Nisan Tarihli 1970 tarihli Life dergisinde tesadüfen görmüş.

O dönem Almanya'dan dönen bir arkadaşı trende bırakılmış bu dergiyi görür. "Ya bu bizim Hasan değil mi" diyerek alır dergiyi ve kendisine götürür.

Türkülerini duyurmak, sinema dünyasına atılmak isterken sınır ötesi bir mecmuada yer almış olmak çok onurlandırır onu.

Dergiyi yıllarca sakladığını ve yeri geldiğinde keyifle gösterdiğini anlatırdı babam. Ancak bu karenin dünya çapında beğeni gördüğünden haberi olamadı.

2011'in Kasım ayında 67 yaşındayken vefat etti. Amacına ulaştı ama görmedi.

Fotoğraf, iki yıl önce edebiyat ve sanat dünyasının önemli isimleri Ercan Kesal ve Enis Rıza ortak imzalı Zamanın İzinde adlı eserin kapağında yer aldığında aslını araştırıp bulmak da bana düştü.

Elbette ki; Bill Ray'in BBC'deki anlatımında yer alan duygularına ortak olmak, sorularına kısmen yanıt vermek şansı da

bbc.türkçe

29 Eylül 2019 - Yaşam --- Okunma

medyabar.com son bir ayda 3.009.569 kez ziyaret edildi.


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Medyabar Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Medyabar hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.